آیا می‌توان عربی را به سادگی آموخت؟

برای یادگیری بهتر درس عربی و شاید همه دروس، روش‌ها و فنون یادگیری متفاوتی وجود دارد، که البته در تعداد زیادی از پارامترها یکسان بوده و تفاوتی ندارند. بنا به مطالعات انجام شده و تحقیق در روش‌ها و طرق مختلف آموزش و یادگیری درس عربی، استفاده از روشهای زیر برای آموزش و یادگیری عمیق درس عربی کارآمد و مفید است :

* پیش مطالعه

سؤال: آیا تاکنون اتفاق افتاده است که درسی را که هنوز تدریس نشده است، مطالعه کنید؟
نکته: اگر این کار را تجربه کرده باشید، متوجه شده‌اید که با درس مورد نظر، بهتر توانسته‌اید ارتباط برقرار کنید. پیش مطالعه‌ی درس عربی و مطالعه‌ی کلمات جدید و ملاحظه‌ی متون جدید، تصویر بهتری از درس، در کلاس برای شما ایجاد می‌کند؛ به گونه‌ای که بهتر می توانید در یادگیری درس، مشارکت و فعالیت داشته باشید. از داشتن اشتباه در این مورد هرگز نهراسید . اشتباه ، حقّ یک دانش اموزاست.

* واژه خوانی

سؤال: اگر متن درس شما ، از تعداد زیادی کلمات جدید تشکیل شده باشد ، برای فهمیدن درس چه کار می‌کنید؟

نکته: به نظر می‌رسد که بهتر است به واژه نامه‌ی کتاب درسی مراجعه کنید و معنی آن کلمات را به دست آورید. یادگیری كلمات جدید هر درس‌، نقش بسیار مؤثری در فراگیری درس دارد. ترجمه‌ی متن درس و ترجمه‌ی جملات مربوط به تمرین‌ها، در گرو دانستن معنی این كلمات است. فکر خواندن عربی را بدون خواندن و دانستن معنی واژه‌ها، از سر خود بیرون کنید، مگر این که بر متن‌خوانی تأکید بیشتری داشته باشید. قواعد مهم است، اما نه به اندازه‌ی یادگیری معنی واژه‌ها و جمله‌ها.

arabic

* متن خوانی

سؤال: شما تا چه حد می‌توانید یک متن عربی را بدون اشتباه بخوانید؟

نکته: البته داشتن اشتباه، مهم نیست؛ مهم این است که شما اشتباهات را به حداقل برسانید.

پس از یادگیری كلمات جدید درس و اطمینان از یادگیری كامل آن‌ها، وظیفه‌ی دانش آموز، خواندن متن عربی و صحیح خوانی آن است. البته متن درس عربی حداقل یک بار باید پیش مطالعه شده باشد. متن درس هر چه بیشتر خوانده شود‌، در یادگیری مؤثرتر است. در خواندن متن درس در دفعات پایانی، دانش آموز معمولاً توانایی خواندن متن را به شكل صحیح پیدا می‌كند و چگونگی بیان جملات را درمی‌یابد. برای صحیح خواندن متن‌، می توان از نوارهای صوتی نیز استفاده کرد. مهارت خواندن از مهارت‌های مهم یک زبان محسوب می‌شود.

* بازیابی واژه‌ها

سؤال: آیا تا به حال برای شما پیش آمده است که با این که کلمات جدید درس را هم خوانده‌اید، در ترجمه‌ی یک جمله مشکل داشته باشید؟

نکته: پس از روان‌خوانی متن، نسبت به ترجمه‌ی آن به فارسی اقدام کنید. برای انجام این کار، علاوه بر دانستن معانی کلمات جدید، باید معنی کلمات خوانده شده‌ی قبلی را نیز بدانید. طبيعی است برخی از واژه‌هایی را که در درس‌های قبل یا سال پیش خوانده‌اید، فراموش کنيد. البته گاهی از روی متن و يا کلمات هم خانواده و قرينه‌های موجود می‌توانید ترجمه‌ی جمله‌ای را که معنی یکایک لغات آن را نمی‌دانید، حدس بزنيد. برای دستيابی به معنی اين كلمات، بهترين كار مراجعه به معنی اين كلمات در درس‌های قبلی و يا كتاب‌های پايه‌ی قبل است.

تفاوت ترجمه‌ی لفظ به لفظ با ترجمه ساده و روان و ادبی چيست؟ شما سعی مي‌کنيد چگونه ترجمه کنيد؟

از حفظ کردن معنی جملات پرهيزکنيد. زيرا اين امر باعث خستگی و کاهش کارايی مي‌شود و هيچ سودی ندارد؛ بلکه سعی کنید جملات به فارسی روان معنی شوند. اگر ترجمه ساده و روان باشد، خواننده از ترجمه لذت می‌برد.سعی کنيد معنی عبارت را درک کنيد و با جملات خودتان و به صورت ساده ترجمه کنيد. اگر از ترجمه آماده کمک مي‌گيريد، جهت رفع اشکال از آن استفاده کنيد. پس از ترجمه‌ی هر جمله، به برگه‌ی ترجمه خود مراجعه کنید. در صورت داشتن خطا، مورد را، بررسی و اصلاح نمایید.

* ترجمه

سؤال: اگر شما مترجم یک کتاب داستان باشید، آن‌ را چطور ترجمه می‌کنید؟ آیا به همان ترتیبی که کلمات عربی در جمله قرار گرفته‌اند، معنی فارسی آن‌ها را کنار هم می‌چینید؟ یا سعی می‌کنید ترجمه‌ی روان و ساده‌ای را ارائه کنید؟

نکته: قطعاً اگر ترجمه‌ی شما ساده و روان باشد، خواننده‌ی کتاب شما بیشتر می‌شود. پس سعی‌کنید جملات به فارسی روان معنی شوند و از حفظ كردن معنی جملات، بدون دانستن معانی یكایک كلمات خودداری کنید. زیرا این امر یكی از عوامل خستگی دانش آموز است و این كار نه تنها سودی برای دانش آموز ندارد، بلكه باعث افزایش كار دانش آموز و كاهش كارآیی او می‌شود. معمولاً تعداد جملات از تعداد واژه‌ها بیشتر است و حفظ كردن معنی جملات، سنگین‌تر از حفظ كردن واژه‌هاست؛ پس به فکر صرفه جویی در این زمینه باشید.

* پاکنویس

سؤال: شما جزوه و دفتر خود را چگونه تهیه می‌کنید؟ آیا از قبل، تلاش خود را کرده‌اید و پاسخ‌هایی کم و بیش درست یا غلط ارائه داده‌اید؟ به نظر شما کدام روش باعث یادگیری بیشتر می‌شود؟

نکته: هنگامی که قصد مطالعه از روی جزوه را دارید، جمله‌های عربی را از روی کتاب بخوانید و سعی کنید آن‌ها را ترجمه کنید. پس از ترجمه‌ی هر جمله، به برگه ترجمه خود مراجعه کنید. در صورت داشتن خطا، مورد را، بررسی و اصلاح نمایید. هنـگام مطالعه‌ی ترجمه، جملات بعدی باید با وسیله ی مناسبی پوشانده شود تا چشم ، با آن ها برخورد نداشته باشد.

* قواعد

سؤال: شما تا چه حد به خواندن و آموختن قواعد در درس عربی اهمیت می دهید؟

نکته: برخی به قدری در این مورد زیاده روی می کنند که گویی هدف آن‌ها از آموختن عربی ، آموختن قواعد است. بهترین زمان برای یادگیری قواعد ، بعد از متن خوانی و ترجمه است. چه بسا خود شما به این روش متوجه قواعد بشوید ، بدون این که قواعد را مطالعه کرده باشید. قواعد را یا مستقیماً از کتاب مطالعه کنید و یا با توجه به شیوه‌های ابتكاری معلمان محترم – كه به طور خلاصه در اختیار شما قرار داده می شود – آن ها را مورد بررسی قرار دهید ، به شرط آن که چیزی ازمطالب جا نمانده باشد.

* حل تمرین

سؤال: شما تمرین‌ها را چگونه حل می‌کنید؟ آیا اصراری بر دانستن معنی آن‌ها دارید؟ آیا می‌دانید دانستن معنی آن‌ها معمولاً کمک بزرگی به حل آن‌ها می‌کند؟

نکته: تمرین‌ها را با توجه به موارد گفته شده، مورد بررسی و مطالعه‌ی خود قرار دهید. اهمیت تمرین‌ها هرگز از متن درس کمتر نیست و شما با حل تمرین‌ها به اهداف اصلی درس می‌رسید. دانستن معنی جملات تمرین‌ها را اصلا فراموش نکنید.

* مروری بر قواعد سال قبل

سؤال: برای خواندن یک کتاب درسی ، شما علاوه بر دانستن معنی کلمات به چه چیز دیگری نیاز دارید؟ آیا قواعد کتاب قبلی را خوب می‌دانید؟

نکته: به عنوان مثال در عربی دوم راهنمایی، یادگیری درس اول از نظر قواعد، اهمیت بسیار زیادی دارد. زیرا مجموعه‌ی این قواعد ، تشكیل دهنده‌ی نكات مهم دستوری عربی اول است كه تا پایان، ضرورت دارد شما آن‌ها را بدانید. یادگیری قواعد فعل ماضی و مضارع که در کتاب عربی دوم راهنمایی مطرح شده است‌، برای دوره‌ی متوسطه اهمیت بسیار زیادی دارد. حل مشکل دبیرستانی‌ها معمولاً در یادگیری فعل ماضی و مضارع است ؛ پس مروری جدی بر آن ها داشته باشید.

* روان خوانی متـــن :

سئوال: آيا سعی مي کنيد، یک متن عربی را بدون اشتباه بخوانید؟

نکته: مهارت روان‌خوانی، از مهارت‌های مهم يادگيری یک زبان محسوب می‌شود. پس از يادگيری كلمات جديد درس، دانش آموز بايد نسبت به روان خوانی متن درس اقدام نمايد. داشتن اشتباه، مهم نیست؛ مهم این است که شما اشتباهات را به حداقل برسانید. متن درس هر چه بيشتر خوانده شود، در يادگيری مؤثرتر است. دانش آموزانی که روان خوانی آنها بهتر است،يادگيری آنها در درس عربی به مراتب بالا تر است.

مواردی که در بالا ذکر شد، برای یادگیری بهتر درس عربی برای کلیه دانش‌آموزان در مقاطع راهنمایی و متوسطه توصیه می‌شود. اما در ادامه با توجه به محتوا و نوع سوالات کنکور سه مورد کلی دیگر برای دانش‌آموزان و داوطلبان کنکور ذکر می‌شود.

روش مطالعه‌ی ترجمه و تعریب و درک مطلب

1- بر خلاف تصور بسیاری از داوطلبان ( که نیازی به حفظ لغت‌های عربی 2 و 3 نمی‌باشد)، حفظ کردن لغت‌های عربی 2 و 3، اولین گام در برخورد با ترجمه می‌باشد.

2- استفاده از لغت‌ها در متن درس‌ها، تمرین‌ها و کار‌گاه‌های ترجمه‌ی کتاب جهت:

الف) افزایش قدرت درک متن

ب) تثبیت ذهنی لغت‌های حفظ شده و استفاده از آن‌ها در جمله می‌باشد.

3- مطالعه و مقایسه‌ی تمام زمان‌های فعل‌ها (ماضی ساده- نقلی- استمراری- بعید…)

4- مطالعه‌ی قواعد ترجمه‌ی ذکر شده در کارگاه‌های ترجمه‌ی کتاب‌های عربی1، عربی2 و عربی3

5- زدن تست ترجمه و بررسی گزینه‌ها و علت غلط بودن گزینه‌ها و آشنایی با سبک و طرز تفکر طراحان و غلط‌های رایج موجود در گزینه‌ها (ترجیحاً تست‌های کنکورهای سراسری)

6- زدن تست‌های درک مطلب کنکور‌های گذشته و مطالعه‌ی دقیق و تشریحی جواب‌ها (به ویژه در مورد درک مطلب، آشنایی با استراتژی و طرز نگرش طراح، بسیار کمک‌کننده است).

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.