معرفی رشته های دانشگاهی(بخش چهل و یکم-مهندسی فضای سبز)

در بخش چهل و یکم از معرفی رشته های دانشگاهی به معرفی رشته مهندسی فضای سبز از رشته های گروه علوم تجربی می پردازیم.

هدف و ماهيت

به منظور افزايش سطح دانش و کيفيت مهندسي طراحي فضاي سبز ضروري است به ترتيب متخصصيني که بتوانند با استفاده از دانش و تجربه خود نسبت به طراحي فضاي سبز که از حرفه هاي طراحي و از هنرهاي ظريفه است اقدام کرده و از طرفي در آموزش تحقيق و برنامه ريزي توسعه و بهبود اين رشته فعاليت نمايند .

مطالعه و بررسي در زمينه طراحي ، کاشت و پرورش نباتات و تلفيق علوم گياهي با معماري بطوري که در حل مسائل مربوط به رابطه بشر با طبيعت اطرافش در مقياس مختلف کمک نمايد ، رشته اي از علوم دانشگاهي را تشکيل مي دهد که تحت عنوان رشته مهندسي فضاي سبز ناميده مي شود . هدف از ايجاد دوره کارشناسي در رشته مهندسي فضاي سبز ، برنامه ريزي منطقه اي و مطالعاتي و همچنين مربي دبيرستان هاي کشاورزي و حرفه اي ، مجري امور تحقيقات مربوطه و بالاخره به عنوان مدير و مجري و ناظر فضاي سبز در مناطق شهري و پارک هاي منطقه و ملي و باغ هاي گياه شناسي مربوط به بخش دولتي يا خصوصي که منشاء خدمت باشد .

اهميت گياهان و فضاي سبز در روند زندگي و بقاي حيات در کره زمين برکسي پوشيده نيست و بحث درباره ضرورت حفظ پوشش سبز گياهي زمين همانند اثبات بديهيات است زيرا وجود گياهان برگستره اين کره خاکي به عنوان قاعده و پايه هرم حيات اهميت و ارزش بسیار بالایی دارد، اما متاسفانه با پيشرفت تمدن بشري ، نياز روزافزون به چوب ، مواد چوبي و فرآورده هاي گياهي و همچنين نياز به افزايش زمين هاي زير کشت محصولات کشاورزي همراه با لزوم آزاد سازي زمين ها براي شهرسازي و ايجاد مسکن ، کارخانه و جاده موجب گرديده که پوشش گياهي طبيعي کره زمين تخريب شود و انسان به ويژه در شهرها از فضاي سبز فاصله بگيرد و با آلودگي روز افزون هوا و آلودگي صوتي روبرو گردد . امري که باعث خستگي و افسردگي شهروندان و در نهايت کاهش توانایی فکري و روحي آنان و افزایش میزان استرس، اضطراب و افسردگی آنان شود .

در اين ميان ، مهندسي فضاي سبز با ايجاد و حفظ مناظر طبيعي در اطراف منازل و در سطوح وسيع تر يعني شهر و اطراف آن ، کيفيت زندگي را در شهرها بالا مي برد . چرا که فضاي سبز شهر در واقع دستگاه تنفس شهر به شمار می رود . از سوي ديگر ايجاد فضاي سبز به سلامت جسم و روان ساکنين شهرها کمک مي کند تا مردمي که امکان استفاده روزمره از طبيعت را ندارند در خود شهر اين امکان براي آنها به وجود آيد .

رشته مهندسي فضاي سبز براي تربيت کارشناساني است که بتوانند در جهت بهبود محيط زيست بويژه در شهرها و برنامه ريزي در استفاده صحيح و بيشتر از منابع طبيعي مانند رودخانه ها ، بيشه زارها ، و کوهپايه ها موثر باشند ، بطوريکه رابطه انسان با محيطش را بهبود بخشند و زيبايي محيط را افزايش دهند .

طول دوره و شکل نظام

بر اساس آئين نامه آموزشي دوره کارشناسي، مصوب شوراي عالي برنامه ريزي، طول دوره کارشناسي مهندسي فضاي سبز چهار سال است و شامل هشت نيمسال تحصيلي و يک دوره کارآموزي است . حداکثر مجاز طول تحصيلات اين دوره شش سال مي باشد و در هر نيمسال تحصيلي 17 هفته کامل آموزشي وجود دارد . نظام آموزشي اين دوره واحدي است و براي هر واحد درس نظري در هر نيمسال 17 ساعت کلاسيک در نظر گرفته شده است .

iStock_000006240007XSmall

توانايي هاي مورد نياز و قابل توصيه

مهندسي فضاي سبز ، مجموعه اي از علم و هنر است و دانشجوي اين رشته بايد هم به علم کشاورزي و هم هنر طراحي و معماري مسلط و علاقه مند باشد . دانشجوي مهندسي فضاي سبز بايد به علم کشاورزي اعم از خاک شناسي ، هواشناسي ، چمن کاري ، باغباني و گلکاري آشنايي داشته باشد تا به عنوان مثال بتواند بذر چمن مناسب تهيه کرده و با کود مناسب و آبياري به موقع ، چمني مناسب براي زمين بازي يا تزئين ميادين گل تهيه نمايد ، همچنين بتواند گياهاني با گلهاي بزرگ و بادوام پرورش دهد و درختان مناسب براي حاشيه خيابانها انتخاب کرده و آنها را به درستي هرس کند .

از سوي ديگر دانشجوي اين رشته بايد فردي با ذوق و هنرمند باشد و به طراحي و نقشه کشي علاقه مند باشد تا بتواند از گياهان زينتي در طراحي محوطه هاي مسکوني ، اداري و تجاري به خوبي بهره گيرد و در طراحي پارک و پارک سازي ، طراحي فضاهاي شهري و محوطه هاي ويژه مثل محوطه هاي صنعتي ، دانشگاهي ، شهرک هاي مسکوني و اتوبان ها به ياري ذوق و هنر خويش طرحهايي مناسب و زيبا ارائه دهد .

توانايي هاي فارغ التحصيلان

فارغ التحصيلان دوره کارشناسي مهندسي فضاي سبز در موار زير نقش و توانايي خود را ايفا مي نمايند:

1- بعنوان طراح ، مدير و ناظر و مجري فضاي سبز در شهرداريها و موسسات دولتي و خصوصي و محوطه هاي اداري و مسکوني .

2- بعنوان کارشناس متخصص و برنامه ريز در زمينه هاي مختلف در واحدهاي اجرائي نظير وزارت کشور ، وزارت جهاد کشاورزي ، وزارت مسکن و شهرسازي .

3- بعنوان مربي در دبيرستانهاي کشاورزي و حرفه اي و مجري امور تحقيقات در واحدهاي تحقيقاتي مربوطه .

نکات تکميلي

اين رشته در ارديبهشت ماه سال 1373 بر اساس نياز در مملکت از طرف وزارت علوم تحقيقات و فناوري به 5 دانشکده کشاورزي دراستان هاي مختلف پيشنهاد شد و تنها دانشکده اي که به داير نمودن موافقت کرد دانشکده کشاورزي تبريز بود و در مهر ماه همانسال با 30 نفر دانشجو آغاز بکار کرد و البته در زماني ديگر دانشگاه تهران نيز با داير کردن اين رشته موافقت نمود. يکي از مشکلات عمده نبود افراد متخصص بود که گروه تازه تاسيس با استفاده از اعضاي هيات علمي دانشکده کشاورزي ، ساير دانشکده هاي دانشگاه تبريز و اساتيد دانشگاههاي ساير شهرها براي تدريس درس هاي تلاش نمود .

از آغاز سال تحصيلي 83-84 (مهرماه امسال) عمر اين رشته در مملکت ما ده سال خواهد بود .

1- در مدت ده سال گذشته گروه با تلاش فراوان حدود 150 نفر دانشجو فارغ التحصيل کرده است که توانائي آنها در مورد وظايف مهندسي فضاي سبز قابل توجه بوده و امروزه در گوشه و کنار ايران عزيز يا بصورت شخصي و يا با سازمان هاي مختلف مشغول بکار هستند . عده اي هم در مقطع کارشناسي ارشد مشغول به تحصيل مي باشند .

2- در اين مدت گروه موفق شده است  اعضاء هيات علمي خود را از سه نفر بدو تاسيس به 9 نفر افزايش دهد که دو نفر از آنها فعلاً در خارج از کشور در مرحله اخذ دکتري در اين رشته مي باشند .

 وضعيت بازار کار فارغ التحصيلان

فعلاً با توجه به نياز مملکت و کمي فارغ التحصيلان، اکثر فارغ التحصيلان اين رشته هم در بخش خصوصي و هم در بخش دولتي مشغول بکار هستند و با گسترش شهرها و کارکرد فضاي سبز در شهرها روز به روز نياز به متخصصين بيشتر خواهد شد و گروه آموزشي مهندسي فضاي سبز اميدوار است با ياري خداوند متعال بتواند در آينده نزديک نسبت به داير نمودن مقطع کارشناسي ارشد در گرايش هاي مختلف اقدام نمايد .

همانطوريکه قبلاً گفته شد رشته مهندسي فضاي سبز تلفيق علوم گياهي با معماري مي باشد در نتيجه درس هاي تخصصي اين دوره به دو بخش درس هاي مربوط به علوم گياهي (باغباني تزئيني) و درس هاي مربوط به معماري مي باشد .

 

درس هاي پايه رشته مهندسي فضاي سبز در مقطع کارشناسي

درس هاي پايه

رياضيات عمومي

گياه شناسي

اکولوژي

فيزيک عمومي

زيست شناسي

آمار و احتمالات

جامعه شناسي

آشنايي با کامپيوتر

 

دروس اصلي

آبياري عمومي

درختان و درختچه هاي زينتي

رسم فني

چمن کاري

طراحي و نقشه برداري

اصول باغباني

خاکشناسي عمومي

گلکاري

گياهان آپارتماني

حاصلخيزي کود و خاک

انسان و محيط زيست

عکس هاي هوايي

هوا و اقليم شناسي

 

درس هاي تخصصي

بيان تصويري

اصول طراحي

تاريخ معماري و مهندسي فضاي سبز

مصالح و روشهاي ساختماني

طراحي سيستم آبياري

کاربرد کامپيوتر در فضاي سبز

طراحي کاشت گياهان زينتي

طراحي فضاي شهري

سازه ها در فضاي سبز

طراحي محوطه هاي ويژه

مديريت فضاي سبز

کارآموزي

جلسه بحث

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.